در شماره پيشين مقدمات ابتدايي درخصوص انواع موزائيك، رنگ، اندازه و مدلهاي مدرن آن صحبت كرديم و در اين شماره، شما را براي آغاز كار با موزائيكهاي تزئيني آماده ميكنيم. اگر علاقهمند به آموزش تمامي جوانب كارگاهي و اجرايي كار با موزائيكها و سراميكها هستيد با ما در شمارههاي آتي همراه باشيد. برای شروع چه باید کرد؟! برای شروع كار با موزائيك و سراميك، به منظور یافتن ایدهای مناسب و زیبا، به خوبی به طبیعت، کتابها، مجلات و دیگر منابع الهام بخش نگاه کنید. هر عکس یا تصویری که نظر شما را به خود جلب کرد انتخاب کرده و در مجموعهای نگه دارید تا هر زمان که خواستید بتوانید به آنها مراجعه و از آن استفاده كنید. طرح اولیهاي كه انتخاب ميكنيد، به عنوان یک راهنما برای کار شما است. آن را با خطوط پر رنگ روی کاغذ بکشید و سعی کنید تا حد امکان ساده و واضح باشد. چنانچه نمیتوانید طرح را بکشید، میتوانید عکس مورد نظر را کپی گرفته و آن را تا حد لازم بزرگ كنید، سپس طرح بزرگ شده را زیر کاغذ گذاشته و از روی آن طرح اولیه خود را بکشید. شما با این روش میتوانید چندین تصوير زمينه از یک طرح تهیه كرده و قبل از خرید کاشیها و موزائیکها، رنگآمیزیهای گوناگون را روی آن امتحان کنید. به اين طريق، بهترين رنگبندی را از میان آنها انتخاب و با خيال آسودهتري اقدام به خرید خواهيد كرد. • نیازی نیست که از ابتدای کار تمام تصمیمات را در مورد طرح بگیرید زیرا در حین کار خود به خود ایدههای مناسب و بکری به ذهن شما خواهد رسید كه باعث ايجاد تغييرات در قسمتي از طرح يا بافت مواد ميشود. • هنگامی که به طرح خود فکر میکنید، تمام ابعاد کار از جمله رنگ، بافت و چگونگی ترکیب آنها را در ذهن خود داشته باشید؛ • مشخص کنید که چه مقدار زمان میخواهید برای کار خود صرف کنید زیرا هر چه زمان بیشتری به کارتان اختصاص دهید، بیشتر میتوانید به ریزهکاریها رسیدگی كنيد. • چنانچه برای اولین بار قصد دارید هنر موزائیک کاری را تجربه کنید، به شما توصیه میکنیم از طرحهای سادهتر و با ریزهکاریهای کمتر شروع کنید؛ در ادامه راه، ميتوانيد طرحهای پیچیدهتر و سختتر را انتخاب كنيد. کیفیت کاشیها یادتان باشد که همه انواع کاشی برای تمام شرایط مناسب نيستند؛ بنابراین بسیار مهم است كه در زمان خريد کاشیها حتما به ویژگی و کیفیت آنها توجه كنيد. • اگر کاشیهای شیشهای در کف مکانهای پر رفت و آمد نصب شوند، سریعا آسیب میبینند. • کاشیهای لعابی ظریف منحصرا برای نصب در دکوراسیون داخلی هستند. • کاشیهای لعابی محکمتر برای نصب به عنوان کفپوش مناسبترند. • کاشیهای لعابی مقاوم در برابر سرما نیز برای نصب در نما و قسمتهای خارجی بنا توصيه ميشوند. • سفالهای پخته شده در تنور نیز ویژگیهای خاص خود را دارند؛ برای مثال، این کاشیهای سفالی خاصیت جذب بالایی دارند و بسیار نفوذ پذیرند. انتخاب کاشیها: ظاهر موزائیکهایی که انتخاب ميكنيد، به موادی که قصد دارید از آنها استفاده کنيد بستگی دارد. شما میتوانید از مواد گوناگون و متنوعی از قبیل سنگ، مرمر، خردههای آینه، کاشیهای سرامیکی و سفالی در کنار موزائیک استفاده کنید و هیچگونه محدودیتی در این مورد نخواهید داشت؛ فقط دقت کنید موزائيكها را بر اساس موادی که استفاده ميشود انتخاب كنيد. در کنار مسائل زیباييشناسی،مساله اقتصادی را نیز نباید فراموش کنید؛ برای مثال، سنگ مرمر از لحاظ زیبایی و دوام بینظیر است اما قیمت آن بسیار گرانتر از پورسیلین ميشود کارگاه مناسب: اگر چه برخی از پروژههای کوچک حتی در آشپزخانه نیز قابل اجرا هستند، اما به شما توصیه میکنیم برای خود مکانی را به عنوان کارگاه در نظر بگیرید. کارگاه شما یک محیط کاملا شخصی به حساب میآید که میتوانید نمونه کارهایتان را روی دیوار آن نصب کنید، ابزار کار خود را به آساني در دسترس داشته باشید و با آرامش کامل در آن مشغول به کار شويد. لوازم و ابزار مورد نياز در كارگاه: 1 - برای کار با موزائیک، بهتر است یک سه پایه یا یک میز داشته باشيد. براي كارهاي هنري لازم است گاهي ساعتها روی یک پروژه کار کنید، پس اگر حالت نشستن و محیط کار شما مناسب و راحت نباشد ممکن است با مشکل درد کمر و شانه مواجه شوید. داشتن یک چهارپایه یا صندلی با ارتفاع مناسب از موارد بسیار مهم است. (طرحهایی با سایز خیلی بزرگ را میتوانيد روی زمین یا هر جایی که بتوان کل طرح را مشاهده کرد اجرا كنيد.) 2 - چنانچه موزائیکهایی که قصد کار با آن را دارید به نسبت میز کار شما بزرگ است، میتوانید طرح را روی زمین اجرا كنيد. شما به سطحی سفت نیاز دارید، بنابراین اگر زمین فرش شده است یک قطعه چوب بزرگ روی آن قرار دهید. اگر قصد دارید روی زمین طرح خود را اجرا كنید، باید توجه داشته باشید که برای جلوگیری از کمردرد، حتما باید در فواصل کار به خود استراحت دهید. 3 - میز کار شما بايد در معرض نور طبیعی باشد؛ زیرا نور طبیعی در هنگام روز رنگها را به صورت كاملا واقعی نشان میدهد. اگر به كار در شب عادت داريد، از لامپهایی با نور طبیعی استفاده کنید كه زياد كمنور يا پرنور نباشد. همچنین از چند منبع نوری استفاده کنید تا سایه تشکیل نشود. 4 - در کارگاه خود طبقاتی را روی دیوار نصب كنيد، هر یک از کاشیها را در یک قوطی شیشهای بریزید و روی طبقات قرار دهید. به اين صورت، میتوانید به راحتی کاشی و رنگ مورد نظر خود را بدون دردسر پیدا و استفاده كنید. 5 - ابزار کار در هنر موزائيك، هم گران هستند و هم به راحتی زنگ میزنند، بنابراین از آنها به خوبی مراقبت کنید. 6 - دوغابها و مواد چسبدار اگر در معرض رطوبت قرار گیرند خشک میشوند؛ بنابراین آنها را در جای بدون نم و ترجیحا در ظروف در دار نگهداری کنید. 7 - نظافت و پاکیزگی کارگاه از موارد مهمي است که باید به آن توجه کنید. کارگاه خود را مرتب جارو كرده، وسایل اضافه را جمعآوری کنید و هر چیزی را سر جای خود قرار دهید. اگر دوغاب یا مواد چسبدار روی زمین ریخت سریعا آن را تمیز کنید زیرا اگر زمان بگذرد و همان جا بماند، تمیز کردنش بسیار سخت و وقتگیر میشود. پس از اینکه مقدمات اولیه کار فراهم شد، زمان آن رسيده است که ابزار و مواد مورد نیاز را انتخاب و جمعآوری کنید و در دسترس خود قرار دهید. در شماره بعدي، نحوه ساخت دوغاب، ابزار مورد نياز براي كار با موزائيك و آماده سازي موزائيكها و سراميكها براي كارهاي تزئيني را به شما آموزش ميدهيم. نکات ایمنی! خطر همواره در کمین افراد است برای اینکه در حین کار آسیبی نبینید توصیه میکنیم نکات زیر را رعایت کنید: • هنگام خرد کردن و برش مواد از عینک ایمنی استفاده کنید تا خردههای موزائیک به چشم شما آسیب نرساند. • هنگام برش چوب یا ترکیب پودرهای مختلف، از ماسک استفاده کنید تا ماده مضری وارد دستگاه تنفسی شما نشود و ریههای شما آسیب نبیند. • هنگام ساخت دوغاب یا بریدن سیم، دستکش ضخیم در دست کنید؛ زیرا ممکن است پوست دست شما در اثر تماس با پودرها و مواد آسیب ببیند و خشک شود. • هنگام استفاده از چکش مراقب دست خود باشید.